صمد حاج جباری با اشاره به وام‌های دانشجویی و مبالغ آن در سال تحصیلی جدید گفت: در حال حاضر پنج نوع وام شامل وام شهریه، ودیعه مسکن، ضروری، تحصیلی و وام ویژه دکتری به دانشجویان ارائه می‌شود که با مصوبه هیأت امنای صندوق رفاه دانشجویان برای سال تحصیلی جدید (۱۴۰۰-۱۴۰۱) مبالغ تمام این وام‌ها به جز وام ویژه دکتری تا سقف ۳۰ درصد افزایش یافت.

وی با اشاره به مبالغ وام‌هایی که برای سال تحصیلی جدید افزایش یافته‌اند، ادامه داد: مبلغ «وام تحصیلی» برای دانشجویان مجرد در همه مقاطع تحصیلی در سال تحصیلی گذشته یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان در هر نیمسال بود که با مصوبه جدید به ۱ملیون و ۹۵۰ هزار تومان و برای دانشجویان متأهل (دو برابر دانشجویان مجرد) به ۳ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان افزایش یافت.

وی افزود: همچنین «وام ودیعه مسکن متاهلی» که برای همه مقاطع تحصیلی یک بار در طول هر مقطع تحصیلی پرداخت می‌شود، در شهر تهران ۲۵ میلیون تومان، در کلان شهرها ۲۰ میلیون تومان و در سایر شهرها ۱۵ میلیون تومان در نظر گرفته شده بود که این مبالغ نیز با ۳۰ درصد افزایش به ترتیب در تهران به ۳۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و در کلان شهرها به ۲۶ میلیون تومان و در سایر شهرها به ۱۹ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان افزایش یافت.

حاج جباری ادامه داد: در سال تحصیلی جدید «وام شهریه» برای دانشجویان شهریه پرداز دانشگاه‌های مختلف دولتی، پیام نور، آزاد اسلامی، غیرانتفاعی، و جامع علمی کاربردی در مقاطع کاردانی، کارشناسی پیوسته و ناپیوسته به مبلغ یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان، کارشناسی ارشد پیوسته و ناپیوسته ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان و دکتری ۶ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان خواهد بود.

وی افزود: همچنین وام ویژه دکتری ماهانه یک میلیون تومان در نظر گرفته شده که هر شش ماه یک‌بار پرداخت می‌شود.

حاج جباری افزود: ثبت نام وام‌های دانشجویی از چهارم آبان ماه آغاز شده و تا یکم دی ماه سال جاری فرآیند ثبت نام ادامه خواهد یافت. دانشجویان دوماه برای ثبت نام وام‌های دانشجویی فرصت دارند.

جدول میزان افزایش وام‌های دانشجویی در سال تحصیلی 1400-1401

پیش از این درباره افزایش مبلغ «وام ضروری» برای سال تحصیلی جدید عنوان شده بود این وام در رویدادهای مختلف مانند تولد فرزند دانشجوی متأهل، فوت پدر، مادر، همسر یا فرزند دانشجو، دانشجویان حادثه دیده در سوانح و تصادفات و دانشجویان مبتلا به بیماری‌های خاص پرداخت می‌شود و به تفکیک مقاطع مختلف تحصیلی متفاوت است که بر این اساس، در مقاطع کاردانی، کارشناسی ناپیوسته و کارشناسی ارشد ناپیوسته حداکثر تا سقف ۷ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان، در مقطع کارشناسی پیوسته و دکتری تخصصی ناپیوسته غیر بورسیه حداکثر تا سقف ۱۰ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان و مقاطع کارشناسی ارشد پیوسته، دکتری پیوسته و دکتری حرفه‌ای حداکثر تا سقف ۱۳ میلیون تومان افزایش یافته است.

کنکور سراسری، کنکور کارشناسی ارشد و کنکور دکتری نیمه متمرکز سال ۱۴۰۰ به ترتیب در تیرماه ۱۴۰۰، خردادماه ۱۴۰۰ و اسفندماه ۱۳۹۹ برگزار می‌شوند.

بر اساس آمار ثبت نام در آزمون دکتری «Ph.D» (نیمه‌متمرکز) سال ۱۴۰۰ تعداد ۱۷۹ هزار و ۱۹۲ نفر در این آزمون ثبت نام کردند که این آمار در مقایسه با آمار سال ۱۳۹۹ با تعداد ۱۷۹ هزار و ۷۰۴ داوطلب تفاوت چندانی نداشته است.

آزمون ورودی مقطع دکتری نیمه متمرکز (Ph.D) سال ۱۴۰۰ در روز جمعه ۱۵ اسفند ۹۹ برگزار خواهد شد.

اما آمار داوطلبان در آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۰ با آمار سال گذشته تفاوت محسوسی داشته است.

بر اساس آمار اعلام شده از ثبت نام داوطلبان در آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته سال ۱۴۰۰ تعداد ۵۲۴ هزار و ۲۹۲ نفر در این دوره از آزمون ثبت نام کردند. در آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۳۹۹ تعداد ۶۹۴ هزار و ۴۱۷ داوطلب ثبت نام کرده بودند که حدود ۱۷۰ هزار داوطلب نسبت به سال گذشته کاهش نشان می‌دهد.

آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته در روزهای چهارشنبه ۵ خرداد، پنجشنبه ۶ خرداد و و جمعه ۷ خرداد ۱۴۰۰ برگزار می‌شود.

این کاهش آمار نشان می‌دهد که غیر از دوره دکتری که شرایط متفاوتی دارد کرونا بر انتخاب ادامه تحصیل داوطلبان تأثیر گذار بوده است.

بنا بر اعلام روابط عمومی دانشگاه آزاد اسلامی، معاون علوم، مهندسی و کشاورزی و معاون علوم انسانی و هنر دانشگاه آزاد اسلامی طی دستورالعملی، «متمم بخشنامه برگزاری جلسات پیش دفاع متمرکز / دفاع رساله های دکتری تخصصی» را ابلاغ کردند.

دکتر جواد علمایی معاون علوم،‌ مهندسی و کشاورزی و حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر عبدالحسین خسروپناه معاون علوم انسانی و هنر دانشگاه آزاد اسلامی طی دستورالعملی، «متمم بخشنامه برگزاری جلسات پیش دفاع متمرکز/دفاع رساله های دکتری تخصصی» را به رؤسای دانشگاه آزاد اسلامی استان ها ابلاغ کردند.

براساس این دستورالعمل که در راستای یکپارچه‌سازی ارائه مجوزهای دفاع دانشجویان دکتری تخصصی ابلاغ شده، ارائه گاهی قبولی در آزمون زبان (معتبر طبق بخشنامه‌های مصوب) دانشگاه، ارائه پذیرش یا چاپ مقاله معتبر مطابق با آیین نامه سال ورود دانشجو (مقاله موظفی دفاع) با تأیید استاد راهنما، مشاور و مدیر گروه، ارائه گواهی قبولی در آزمون جامع، تأیید رساله توسط استاد راهنما، مشاور و شورای گروه و بارگذاری و ثبت اطلاعات توسط دانشجو در سامانه پژوهشیار و طی مراحل لازم برای رسیدن به مرحله پنجم، جهت بارگذاری در سامانه پژوهشیار الزامی است.

دانشجویانی که تا تاریخ 99/10/15 پذیرش یا چاپ مقاله معتبر مطابق با بخشنامه‌های سال ورود خود (مقاله موظفی دفاع) را اخذ کرده باشند و کفایت دستاوردهای رساله به تأیید استاد راهنما، مشاور و شورای گروه رسیده و در سامانه پژوهشیار ثبت و اخذ کد شده باشد، می توانند حداکثر تا تاریخ 99/12/20 از رساله خود دفاع کنند.

همچنین دانشجویانی که در اولین دوره پیش دفاع متمرکز، کفایت دستاوردهای علمی را دریافت نکرده‌اند، در صورت تمایل می‌توانند نسبت به اصلاحات رساله طبق نظر هیأت تخصصی اقدام کرده و پس از تأیید مدیر هیأت تخصصی، مطابق با شرایط بخشنامه‌های سال ورود خود (داشتن مقاله موظفی دفاع) پس از ثبت‌نام نیمسال دوم 1400-1399 و بدون پرداخت شهریه، تا 1400/1/31 از رساله خود دفاع کنند، در غیر این صورت باید در پیش دفاع متمرکز بعدی شرکت کنند.

در این دستورالعمل تأکید شده است: دانشجویانی که در اولین دوره پیش دفاع متمرکز قبول شده‌اند، در صورت تمایل می‌توانند مطابق با بخشنامه‌های سال ورود خود نسبت به دفاع اقدام کنند.

دانشجویانی که تا تاریخ ابلاغ این بخشنامه، پس از قبولی در امتحان جامع، 5 نیمسال برای واحدهای رساله دکتری تخصصی ثبت‌نام کرده‌اند ولی موفق به پذیرش مقاله نشده‌اند، به مدت 2 نیمسال از پرداخت شهریه تمدید رساله دکتری تخصصی معاف می شوند تا نسبت به پذیرش مقاله پیش دفاع و انجام آن اقدام کنند. ضمناً در کارنامه 2 نیمسال معاف از شهریه، عبارت «در انتظار پذیرش مقاله» نوشته می شود.

دانشجویانی که تا تاریخ ابلاغ این بخشنامه، نسبت به ارسال مقاله معتبر مطابق بخشنامه های سال ورود خود اقدام کرده باشند، لازم است پس از ارائه پذیرش مقاله مذکور، نسبت به انجام پیش دفاع متمرکز اقدام کنند. بدیهی است این دسته از دانشجویان باید سایر دستاوردهای مستخرج از رساله خود را به نحوی انتخاب کنند که در مجموع با کسب 5 امتیاز پژوهشی، بتوانند نسبت به دفاع و تسویه حساب اقدام کنند.

براساس بندهای این دستورالعمل؛ نداشتن منع موارد آموزشی، پژوهشی و مالی در واحد دانشگاهی و گذشتن یک سال از تاریخ تصویب پروپوزال در گروه/دانشکده/واحد تا زمان دفاع ازجمله شرایط و نحوه اجرای برگزاری جلسات پیش دفاع متمرکز و دفاع رساله های دکتری تخصصی است. همچنین تمام مستندات دانشجو قبل از بارگذاری در سامانه پژوهشیار، باید توسط شورای پژوهش و فناوری واحد بررسی شده و مورد تأیید قرار گیرد.

معاونان پژوهش و فناوری/علمی واحد دانشگاهی موظفند جلسات دفاع دانشجویان حائز شرایط را تا تاریخ های مذکور برگزار کرده و فهرست این دانشجویان جهت اطلاع طی نامه‌ای تا تاریخ 99/12/20 به ادارات کل امور پژوهشی و تحصیلات تکمیلی معاونت های موضوعی سازمان مرکزی ارسال کنند. شرایط داده شده به هیچ وجه قابل تمدید نیست.

رمضانعلی رویایی عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد درباره حذف رشته مدیریت و برنامه‌ریزی فرهنگی از دفترچه کنکور سال 1400، اظهار کرد: سال 1373 با توجه به شرایط فرهنگی و اجتماعی کشور و نیازی که اهالی اندیشه و هنرمندان به مسائل تجاری و اقتصادی داشتند رشته مدیریت و برنامه‌ریزی فرهنگی را به شیوه کاملاً نو و بدیع طراحی کردم.

وی افزود: بعد از تصویب طرح در واحد علوم تحقیقات دانشگاه آزاد سرفصل‌ها برای مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی شدند و  حدود 10 سال بعد رشته مدیریت و برنامه‌ریزی فرهنگی در مقطع دکتری نیز راه‌ا‌ندازی شد که برای ارتباط بین بخش فرهنگی و نظریه‌پردازان فرهنگی جامعه اسلامی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، صدا و سیما، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی شورای انقلاب فرهنگی و حوزه هنری بود.

وی اضافه کرد: با توجه به علاقه روزافزون علاقه‌مندان به رشته‌های فرهنگی، درخواست دانشگاه‌ها و فارغ‌التحصیلان در جامعه به این رشته بیشتر شد؛ همچنین فرهنگ و هنر بخش مهمی از اشتغال و تولید ناخالص ملی را تأمین می‌کنند و برای تلطیف روحیه مردم، ترغیب و تشویق آنها به خرید کالاهای هنری به‌خصوص هنرهای تجسمی اهمیت دارد.

رویایی گفت: افرادی مانند نقاشان، مجسمه‌سازان و گرافیست‌ها که اهل آفرینش و خلق هستند باید درک درستی از مدیریت باشند.

وی افزود: رشته مدیریت و برنامه‌ریزی فرهنگی را در مقاطع  کاردانی و کارشناسی دانشگاه‌های غیرانتفاعی و علمی‌کاربردی تعمیم داده‌ایم که متأسفانه حذف این رشته در تحصیلات تکمیلی منجر به این خواهد شد که بیش از 3 هزار دانش آموخته و فارغ التحصیل مقاطع کاردانی و کارشناسی گرایش‌های مدیریت فرهنگی و هنری، قادر به ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر نباشند و همین امر آسیب جدی  به  جذب بیشتر دانشجو و درست کردن یک ساختار قابل تطبیق با شرایط و نیازهای جامعه در آینده خواهد بود.

محمدمهدی زاهدی درباره اختصاص پژوهانه به دانشجویان دوره دکتری اظهار کرد: کمیسیون تلفیق بودجه مجلس شورای اسلامی مصوبه‌ای را در این زمینه داشته که دانشجویان دوره دکتری می‌توانند از آن استفاده کنند.

وی افزود:‌ البته رقم در نظر گرفته شده کم است اما تا حدی می‌تواند مشکلات دانشجویان دوره دکتری را برطرف کند.

نماینده کمیسیون آموزش مجلس در کمیسیون تلفیق بودجه ادامه داد: دانشجویان دکتری در دوره روزانه سرمایه‌های مهم کشور هستند، این دانشجویان موتور علمی کشور را روشن نگه می‌دارند و در مجامع بین‌المللی می‌درخشند، بنابراین باید از آن‌ها حمایت شود. سال‌های گذشته به این دانشجویان کمک‌هزینه تحصیلی یا همان پژوهانه اختصاص می‌یافت اما دو سه سالی است که این بودجه قطع شده است.

زاهدی اضافه کرد:‌ در این زمینه ۵۰ میلیارد تومان برای اختصاص به پژوهانه در نظر گرفته شده است که وزارت علوم درباره نحوه توزیع آن بین دانشجویان دوره دکتری روزانه تصمیم‌گیری می‌کند.

وی درباره حمایت از رساله‌ها و پایان‌نامه‌های دانشجویان دوره تحصیلات تکمیلی گفت: برای حمایت از پایان‌نامه‌ها و رساله‌های دانشجویان تحصیلات تکمیلی در کمیسیون تلفیق بودجه مجلس مصوب شده که قسمتی از بودجه شرکت‌های سودده و بانک‌ها صرف این امر شود. این مصوبه همچنین باعث هدفمندی پایان‌نامه‌ها و رساله‌ها می‌شود.

نماینده کمیسیون آموزش مجلس در کمیسیون تلفیق بودجه با انتقاد از کاهش بودجه پژوهشی در دولت‌های یازدهم و دوازدهم گفت: متأسفانه بودجه پژوهشی در این دولت‌ها کاهش پیدا کرده است، در صورتی که نباید چنین شود.

رئیس دانشگاه آزاد در جلسه ای با نمایندگان دانشجویان دکتری بر اجرای بخشنامه دفاع از رساله، جلوگیری از پایان نامه های فاقد کیفیت و افزایش اعتبار مدرک دکتری تاکید کرد.

روز گذشته جمعی از دانشجویان مقطع دکتری دانشگاه آزاد در نشستی با رئیس دانشگاه آزاد دغدغه‌های خود را پیرامون موضوعات مختلفِ آموزشی و پژوهشی مطرح کردند. در این جلسه طهرانچی از ارتقای علمی، استانداردسازی خدمات آموزشی و پژوهشی، افزایش کیفیت و سطح استاندارد مدرک تحصیلی سخن گفت و نمایندگان دانشجویان دکتری به موضوعاتی از جمله پیش دفاع، ارائه مقاله‌ها، شهریه، خدمات آزمایشگاهی اشاره کردند.

تاکید رئیس دانشگاه آزاد بر اجرای بخشنامه دفاع از رساله

یکی از نمایندگان دانشجویان دکتری که در این جلسه حضور داشت، جزئیاتی از این نشست ۳ ساعته را توضیح داد. ایشان گفته اند: در بخشنامه جدید دانشگاه آزاد در مورد دفاع دانشجویان دکتری از رساله اینطور آمده که تمامی دانشجویان دکتری که قبلاً پیش دفاع خود را انجام داده ولی تا تاریخ ۱۵ آبان ماه سال جاری موفق به انجام دفاع نهایی نشده اند، پیش دفاع انجام شده آنها «کان لم یکن» تلقی می‌شود و لازم است طبق شرایط اشاره شده، مجدداً پیش دفاع انجام گیرد. ما در این جلسه در خصوص وضع قوانین سخت گیرانه در مورد پیش دفاع صحبت‌هایی داشتیم و رئیس دانشگاه آزاد تاکید زیادی داشتند بر اینکه مصمم هستند جلوی پایان نامه‌هایی که (از نظر ایشان) فاقد کفایت است را بگیرند و هدف از وضع قوانین سختگیرانه مقالات را، افزایش اعتبار مدرک دکتری عنوان کردند.

عطف ماسبق در موضوع پیش دفاع قانونی نیست / دانشگاه آزاد: استاندارد را ما تعیین می‌کنیم

این دانشجوی دکتری ادامه داد: یکی دیگر از دانشجویان دکتری در این جلسه این موضوع را مطرح کرد که عطف ماسبق در موضوع پیش دفاع قانونی نیست و نباید شامل حال ما شود اما تمام اعضای هیأت رئیسه دانشگاه که در جلسه حضور داشتند، این نکته را متذکر شدند که حتی صحبتی هم از این موضوع نکنید و به هیچ عنوان حتی این احتمال وجود ندارد که عطف به ماسبق نشود و اضافه کردند استاندارد کفایت را ما تعیین می‌کنیم و بالاخره باید این ارتقا از جایی شروع شود. در ادامه اعضای هیأت رئیسه تاکید کردند که ما به دانشجو دو مرتبه مهلت دادیم و باید تا الان دفاع می‌کردید و حتماً پایان نامه شما کفایت ندارد که نتوانستید.

وی در ادامه خاطرنشان کرد: نماینده دیگر دانشجویان دکتری، موضوع لغو سنوات ترم به دلیل کرونا تعطیلی آزمایشگاه‌ها و توقف کار عملی دانشجویان را مطرح کرد که اینطور پاسخ داده شد که یک ترم نبوده بلکه دو ماه بوده است و ما این ارفاق‌ها و مهلت‌ها را داده ایم تا بتوانید زودتر پیش دفاع کنید.

دغدغه‌های دانشجویان دکتری دانشگاه آزاد

دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد تصریح کرد: بنده نیز به نمایندگی از دوستانی که هنوز موفق به انجام دفاع نشده اند، به این موضوع اشاره کردم که دانشگاه آزاد هیچگونه حمایتی از دانشجویان نمی‌کند و قوانین دست و پا گیر باعث شده مراحل تصویب پروپوزال زمان بر باشد. در ادامه به نکات دیگری اشاره کردم از جمله اینکه رکود اقتصادی ناشی از پاندمی کرونا، تورم و افزایش چند برابری قیمت اقلام آزمایشگاهی مثل کیت‌ها، انتظار طولانی برای رسیدن کیت‌ها، خراب شدن نمونه‌ها به دلیل تعطیلی ناگهانی مراکز تحقیقاتی، اجبار به تکرار کل پروسه از صفر و دغدغه‌های مالی و فشار بر خانواده‌ها دانشجویان دکتری را با مشکل رو به رو ساخته است.

این دانشجوی دانشگاه آزاد گفت: یکی از نمایندگان هم مجدداً به غیرقانونی بودن عطف به ما سبق اشاره و با ارائه ماده قانونی، بطور صریح و قاطعانه دفاع کرد اما اعضای هیأت رئیسه اعلام کردند که این روند استانداردسازی اجرایی می‌شود.

وعده طهرانچی به دانشجویان دکتری

وی درباره تصمیمات جدید هیأت رئیسه در خصوص معافیت از شهریه دانشجویانی که قرار است مقاله اکسپت کنند، توضیح داد و گفت: در این جلسه وعده داده شد که کسانی که پیش دفاع نکردند ولی ۵ ترم پرداخت شهریه (پایان نامه+تمدید پایان نامه) انجام دادند کما فی السابق، بصورت دو ترم معاف از شهریه، مقاله اکسپت کنند و پیش دفاع کنند.

دو ترم معاف از شهریه ویژه دانشجویانی که می‌خواهند مقاله اکسپت کنند

دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد خاطرنشان کرد: به کسانی که پیش دفاع کردند و مجدداً طبق بخشنامه جدید پیش دفاعشان باید تکرار شود نیز بصورت دو ترم معاف از شهریه، فرصت اکسپت مقاله داده شد که هنوز قطعی نیست.